Grenspaal nummer 8 – Bloemendaal Heemstede

Ruim 30 jaar geleden werd, door een Heemsteedse wandelaar aan de kant van de Leidesevaart op de hoogte van landgoed Leyduin, een beschadigde paal gevonden op een afvalhoop met puin en allerlei stenen.
Op de ene kant van de paal staat ‘oemendaal’ no. 8 (de letters Bl zijn afgebroken) en aan de andere kant Heemstede. De paal werd op de bagagedrager van de fiets gebonden, meegenomen en werd geschonken aan een bevriende Bloemendaler om in de tuin te zetten.

Toen op een dag één van onze archiefmedewerkers in gesprek raakte met de vinder van het kostbare kleinood vertelde deze dat Stichting Ons Bloemendaal onder andere probeert om grenspalen in de gemeente Bloemendaal in kaart te brengen. Daarop werd hij uitgenodigd om de gevonden steen te bekijken; wellicht ging het hier wel om een grenspaal.

Groot was de blijdschap toen het inderdaad een verloren gewaande grenspaal bleek te zijn. Om helemaal zeker te zijn dat het om de authentieke paal ging en om de originele standplaats te achterhalen werd grenspalendeskundige Joost Veer, verbonden aan Stichting Ons Bloemendaal, geraadpleegd.
Op grond van zijn archiefonderzoek werd duidelijk dat de paal gestaan moet hebben in het laantje tussen het Juffershuis (tegenwoordig de Gasterij) en de oude moestuin op het landgoed Leyduin. Dit staat in een betrouwbare inventarisatie uit eind jaren 1970. In 1990 wordt de paal nog vermeld en op de foto gezet, maar bij een veldbezoek in1995 wordt de paal als vermist vermeld. In de tussentijd is er geen schouw geweest. Toen werd er al rekening mee gehouden dat de paal opzij is gezet en bij een latere opruiming in of rond de moestuin weggehaald is.

De paal dateert vermoedelijk uit de eerste helft van de 19e eeuw. De achtergrond van de paal is nog enigszins een raadsel. Er waren er drie bekend uit deze serie. De gevonden paal met nr.8, een tweede exemplaar met nr. 11 (ook Bloemendaal- Heemstede) en een laatste met nr. 4 (Bloemendaal-Bennebroek). Paal 11 stond nabij Laantje van Alverna, maar is nog steeds zoek. Waarschijnlijk met ander puin afgevoerd door een aannemer; een lot dat nr.8 dus bespaard is gebleven.

Op 19 november 2025  is de grenspaal tijdens een bescheiden feestelijke ceremonie teruggeplaatst onder het toeziend oog van de boswachterij van het Landschap Noord-Holland, vertegenwoordigers van Stichting Ons Bloemendaal, Historische Vereniging Heemstede Bennebroek, de vinders van de grenspaal en de pers.